مهران فاطمی؛ عاطفه جبالی؛ اصغر زارع چاهوکی
چکیده
کویرهای نمکی در مناطق خشک، بهعنوان اکوسیستمی منحصربهفرد و حساس نقش حیاتی در تعادل محیطی و پایداری اکولوژیکی دارند. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی روند تغییرات ژئومورفولوژیکی کویر نمکی ابرکوه تلاش نموده تا با بهرهگیری از تکنیکهای جدید سنجش از دوری در محیط گوگل ارث انجین (GEE) به پایش تغییرات پوشش اراضی و تغییرات محیطی در منطقه کویر ...
بیشتر
کویرهای نمکی در مناطق خشک، بهعنوان اکوسیستمی منحصربهفرد و حساس نقش حیاتی در تعادل محیطی و پایداری اکولوژیکی دارند. پژوهش حاضر با هدف ارزیابی روند تغییرات ژئومورفولوژیکی کویر نمکی ابرکوه تلاش نموده تا با بهرهگیری از تکنیکهای جدید سنجش از دوری در محیط گوگل ارث انجین (GEE) به پایش تغییرات پوشش اراضی و تغییرات محیطی در منطقه کویر نمکی ابرکوه در بازۀ زمانی 2002 تا 2024 بپردازد. بدینمنظور، از تصاویر ماهوارهای لندست 5 و 8 برای تهیه نقشههای طبقهبندی رخسارههای ژئومورفولوژیکی و تحلیل شاخصهای طیفی پوششگیاهی (NDVI)، آب (MNDWI)، رطوبت خاک (NDMI) و شوری خاک (SI) استفاده گردید. نتایج نشان داد که رخسارههای ژئومورفولوژیکی این کویر در طی سالهای اخیر دستخوش تغییرات قابل توجهی شده است. کاهش سطح پهنههای آبی، پوششگیاهی به ترتیب در حدود 65%و 51% نسبت به ابتدای سال بررسی و افزایش سطح اراضی شور، رسی و ماسهای به ترتیب در حدود 23%، 66% و 103% از جمله مهمترین تغییرات مشاهده شده بود. تحلیل شاخصهای طیفی نیز نشاندهنده روند کاهشی معنادار در سطح آب و روند افزایشی معنادار در شوری خاک به ترتیب در سطح 1% و 5% بود. روند افزایشی و معنیدار NDVI در سطح 1%، در حالی مشاهده شد که نقشههای طبقهبندی شده کاهش سطح پوششگیاهی را نشان داد، که ناشی از تفاوت در نوع اطلاعات ارائه شده توسط این دو روش است. نتایج پژوهش حاکی از وجود تغییرات در مرز رخسارههای ژئومرفولوژیکی کویر نمکی ابرکوه میباشد که بخش عمدهای از این تغییرات میتواند بهدلیل وقوع خشکسالی و فعالیتهای انسانی باشد.
