دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران نشریه علمی - پژوهشی مرتع و آبخیزداری 5044-2008 67 4 2015 01 21 Mapping the potential habitat of Zygophylum eurypterum in North East of Semnan, using Ecological Niche Factor Analysis تعیین رویشگاه بالقوة گونة Zygophyllum eurypterum با استفاده از روش تحلیل عاملی بوم‌شناختی (ENFA) در مراتع شمال شرق سمنان 525 536 53471 10.22059/jrwm.2015.53471 FA لیلا خلاصی اهوازی دانش‌آموختة کارشناسی ارشد مرتع‌داری، دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران محمدعلی زارع چاهوکی دانشیار دانشکدة منابع طبیعی، دانشگاه تهران Journal Article 2013 03 18 Zygophyllum atriplicoides is one of the most important rangeland plants that often seen as associated species and rarely seen as the dominant species in ranglands rangelands which is very critical for soil  in starting and ending points of each transect. Measured soil properties (included gravel, texture, organic matter, lime, pH and electrical conductivity) and physiography (elevation and slope) is measured also. By importing the information layers in appropriate model and using necessary statistical analysis in ENFA model, the map of its potential habitat has been created. The results showed that 25200 hectares of study site is potential habitat of Zygophyllum atriplicoides which is 34 percent of study site. To evaluate the verity of this model, Boyce index has been used and model rectitude in this test was determined as 87.2 percent. The result of this model is shown that PH and Lime are the main effective factor to determine potential suitable of this plant species. گونة قیچ (<em>Zygophyllum eurypterum</em> Boiss. & Buhse) از گیاهانی است که اهمیت فراوانی در حفاظت از خاک در مناطق خشک، جلوگیری از فرسایش بادی، و تولید علوفة دام‏ها دارد. هدف از این پژوهش تعیین رویشگاه بالقوة این گونه در مراتع شمال شرق سمنان با استفاده از روش ENFA[1] است. برای نمونه‏برداری از پوشش ‏گیاهی در هر تیپ رویشی از روش تصادفی- سیستماتیک در طول 3 ترانسکت 750 متری استفاده شد. در طول هر ترانسکت 15 پلات، با ابعادی که به روش حداقل سطح تعیین شد، به فاصلة 50 متر قرار داده شد. مختصات جغرافیایی مناطقی که گونة قیچ در آن وجود داشت با GPS ثبت شد. پس از مطالعات صحرایی، نقشة‏ پوشش ‏گیاهی منطقه تهیه شد. نمونه‌های خاک در ابتدا و انتهای هر ترانسکت از عمق ۰‌ـ ۲۰ و ۲۰‌ـ ۸۰ سانتی‌متر برداشت شد. خصوصیات خاک شامل بافت، درصد سنگریزه، آهک، رطوبت قابل دسترس، گچ، اسیدیته، و هدایت الکتریکی و همچنین عوامل فیزیوگرافی (شیب و ارتفاع) در این مطالعه اندازه‏گیری شد. با واردکردن لایه‌های اطلاعاتی (شامل نقشۀ نقاط حضور گونة قیچ، نقشه‏های عوامل خاک، و فیزیوگرافی) در مدل مناسب و با اعمال تجزیه‌های آماری مورد نیاز در مدل ENFA، نقشة رویشگاه‏های بالقوة این گونه ایجاد شد. نتایج حاصل از بررسی‏ها نشان داد که 25200 هکتار، معادل 34 درصد از کل منطقه، رویشگاه بالقوة <em>Z. eurypterum</em> به‌شمار می‌رود. برای بررسی صحت این مدل از نمایة Boyce استفاده شد. میزان صحت مدل در این آزمون 2_/87 درصد تعیین شد. نتایج روش تحلیل عاملی آشیان بوم‏شناختی نشان داد که دو عامل اسیدیته و آهک در حضور این گونه تأثیرگذارتر از سایر عوامل‌اند. میزان تطابق نقشۀ تهیه‌شده با نقشۀ واقعی پوشش ‏گیاهی نیز با استفاده از ضریب کاپا محاسبه شد که نشان‏دهندة تطابق خوبی بود (ضریب کاپای 62_/0). <br clear="all" /> [1]. Ecological Niche Factor Analysis https://jrwm.ut.ac.ir/article_53471_756970ed353423eaa78aa559bad9b10e.pdf