مطالعة تغییرات تولید و مصرف علوفة گونةBoiss. Bromus tomentellus در مراتع کردان البرز

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیئت‌علمی مؤسسة تحقیقات جنگل‌ها و مراتع کشور

2 استادیار دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

3 دانشجوی دکتری دانشگاه محقق اردبیلی

4 دانشجوی دکتری مرتع‌داری دانشکدة منابع طبیعی دانشگاه تهران

5 کارشناس‌ارشد دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی گرگان

چکیده

به ‏منظور بررسی خصوصیات تولیدی و مقدار مصرف علوفۀ گیاه Bromus tomentellus Boiss. در مراحل مختلف فنولوژی توسط دام، این مطالعه به‏ مدت چهار سال در مراتع کردان البرز انجام شد. بدین منظور، با شروع فصل چرا و ورود دام به مرتع، مقدار علوفة باقی‌ماندة گونه از چرای دام تا زمان خروج دام از مرتع با فواصل یک‌ماهه برداشت شد و از تفاضل آن از تولید در داخل قطعة محصور مقدار مصرف گونه تعیین شد. سرانجام، به ‏منظور تأثیر سال‏های مورد مطالعه و ماه‏های برداشت بر تولید و مصرف گونة‏ تحت بررسی در منطقة مورد مطالعه‏، اعداد و ارقام به‌دست‌آمده تجزیه و تحلیل شد. به ‏طور کلی، بر اساس نتایج به‌دست‌آمده، سال سوم و چهارم بیشترین مقدار و سال اول کمترین مقدار تولید را به خود اختصاص دادند. تغییرات مصرف این گونه در سال‏های مختلف نیز مشابهِ تولید بود. همچنین، دورۀ رشد و تولید علوفة گونة Bromus tomentellus Boiss. در فصل بهار است و در اردیبهشت‌ماه به حداکثر مقدار خود می‌رسد و بعد از آن به سمت تیرماه روند نزولی طی می‏کند. در ماه‏های اردیبهشت و خرداد دامْ علوفة حاصل از این گونه را در حجم بالا مصرف می‌کند. هر چه به‏ سمت تیرماه پیش می‏رویم، دام به مقدارِ بسیار کمی از این گیاه استفاده می‌کند. به‏نظر می‏رسد، با کامل‌شدن مراحل رشد، این گونه حالت خشبی پیدا می‌کند و دام تمایل کمتری به چرای آن دارد. در نتیجه، دام به مقدارِ کمی از آن مصرف می‌کند.

کلیدواژه‌ها


 
[1] Abdollahi, J., Arzani, H. and Naderi, H. (2011). Factors of climatic efficiency of production forage in Nodoshan steppe rangelands in Yazd province, Iranian Journal of Rangeland, 5, 45-56 (In Persian).
[2] Abedi Rad, M. (1995). Range and range management, Hmsayeh Press, 207 p (In Persian).
[3] Akbarzadeh, M., Moghadam, M.R., Jalili, A., Jafari, M. and Arzani, H. (2007). Effect of precipitation on cover and production of rangeland Plants in Polour, Iranian journal of the Natural Resources, 60, 307-322 (In Persian).
[4] Arzani, H. (1994). Some aspect of estimating short term and long term rangeland carrying capacity in the western division of new thouth-wales Ph.D. thesis, University of New South Wales, Australia.
[5] Baghestani Maybodi, N. and Zare, M.T. (2007). Investigation of relationship between annual precipitation and yield in steppic range of Poosht-kooh region of Yazd province, Iranian Journal of Pajouhesh & Sazandegi, 75,103-107 (In Persian).
[6] Bashari, H., Moghadam, M.R. and Sanadgol, A. (2002). Investigation of quality and quantitative balance of forage and daily requirement of sheep in several rangelands with different condition, Iranian Journal of Range and Desert, 8, 25-32 (In Persian).
[7] Bates, J.D., Svejcar, T., Miller, R.F. and Angell, R.A. (2006). The effects of precipitation timing on sagebrush steppe vegetation, Journal of Arid Environments, 64, 670-697.
[8] Ehsani, A., Arzani, H., Farahpour, M., Ahmadi, H., Jafari, M., Jalili, A., Abasi, H.R., Azimi, M.S. and Mirdavoudi, H.R. (2007). The effect of climatic conditions on range forage production in steppe Ranglands, Akhtarabad of Saveh, Iranian Journal of Range and Desert Reseach, 14, 249-260 (In Persian).
[9] Ghelijnia, H., Shahmoradi, A.A. and ZareKia, S. (2008). Autecology of two range plants species of Bromus tomentosus and Agropyron pectiniforme in Mazandaran Province, Iranian Journal of range and Desert, 15, 348-359 (In Persian).
[10] Ghorbani, O. (1995). Study some of ecological characteristics of Bromus tomentellus and Psathyrostachys fragilis in watershed basin of Tehran, M.Sc thesis in Tarbiat Modares University, 165p (in Persian).
[11] Heidari Sharifabad, H. and Dorry, M. (2003). Forage Grasses, Volume 2. Research Institute of Forests and Rangelands Press, Tehran, Iran, 311p (in Persian).
[12] Hosseini, S.Z, Mirjani, S.T. and Safari, A. (2001). Investigation of relationship between annual precipitation and yield of Medicago sativa, station of rangelands research, Hamande Absard, second range and range management seminar, 459-462 (In Persian).
[13] Hussain, F. and Durrani, M.J. (2007). Forage Productivity of Arid Temperate HARBOI Rangeland, KALAT, PAKISTAN, Pakistan Journal Botany, 39, 1455-1470.
[14] Lemus, R. (2008). Stockpiling Warm-Season Perennial Grasses to Extend the Grazing Season, Cooperative Extension Service, Mississippi State University, 135p.
[15] Lyons, R.K. and Machen, R.V. (2002). Interpreting grazing behavior, Texas agriculture extention service, Texas and university system, Journal of Arid environment, 70, 94-110.
[16] Moghimi, J. (2005). Introduction some of important rangeland species for improvement of Iranian rangelands, Arvan press, 669p (In Persian).
[17] Ni, J. (2003). Plant functional types and climate along a precipitation gradient in temperate grasslands, north-east China and south-east Mongolia, Journal of Arid Environments, 53, 501-516.
[18] Richinger, K.H. (1970). Flora Iranica, V, 70.
[19] Roath, L.R. and Krueger, W.C. (1982). Cattle grazing and behavior on a forested range, Journal of Range Management, 48, 314-321.
[20] Sadeghiyan, S., Khorami, T. and Habibian, S.H. (2004). Study of phonology on four range plant in Dehbid Fars, Iranian Journal of Natural Resource, 5, 1-10 (In Persian).
[21] Sanadgol, A. (2005). The production and maintenance of range plant seed, Higher Education Research Institute of Applied Agriculture Press, 206p (In Persian).
[22] Sanadgol, A. (2006). Effects of grazing systems and grazing intensities on soil moisture content in Bromus tomentellus pasture, Iranian Journal of Pajouhesh & Sazandegi, 73, 49-54 (In Persian).
[23] Sehhat Niaki, N. (1995). Vegetation forage of Iran in herbarium of Kiu Landan, Shahid Camran University press, 225p (In Persian).
[24] Smilauer, P. (1997). CanoDraw User Guide 3.1. Microcomputer Power, Ithaca. USA, 887pp.