نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسندگان

• زاهد دهقانی
• ایمان اسلامی

گروه علوم و مهندسی مرتع، دانشکده منابع طبیعی و علوم دریایی، دانشگاه تربیت مدرس، نور، ایران

چکیده

ضعف در نوآوری‌های مدیریتی و تعاملات ذی‌نفعان یکی از چالش‌های اساسی در کاهش تاب‌آوری نهادی حکمرانی منابع طبیعی در مناطق بحران‌خیز است. پژوهش حاضر با هدف بررسی نقش نوآوری مدیریت سبز و تعاملات ذی‌نفعان در ارتقای تاب‌آوری نهادی در استان سیستان و بلوچستان انجام شد. روش تحقیق مبتنی بر مدل‌سازی معادلات ساختاری (PLS-SEM) و تحلیل داده‌های گردآوری‌شده از ۳۱۵ پرسشنامه معتبر بود. در مدل مفهومی پژوهش، نوآوری مدیریت سبز به‌عنوان متغیر مستقل، تعاملات ذی‌نفعان به‌عنوان سازوکار میانجی و تاب‌آوری نهادی به‌عنوان یک سازه کلان چندبعدی به‌عنوان متغیر وابسته در نظر گرفته شد. نتایج نشان داد نوآوری مدیریت سبز اثر مثبت و معناداری بر تاب‌آوری نهادی دارد؛ ضریب مسیر مستقیم برابر با 0.414 بوده و توانست 41.4 درصد واریانس تاب‌آوری نهادی را تبیین کند. همچنین، نوآوری مدیریت سبز از طریق تعاملات ذی‌نفعان 44 درصد واریانس مدل را توضیح داد و اثر غیرمستقیم آن بر تاب‌آوری نهادی معادل 0.294 برآورد شد. آزمون‌های سوبل و بوت‌استرپ معناداری نقش میانجی تعاملات ذی‌نفعان را تأیید کردند. شاخص‌های برازش مدل شامل KMO=0.831 و نتایج آزمون بارتلت (sig=0.000) کفایت نمونه و ارتباط معنادار میان متغیرها را نشان دادند. همچنین، پایایی ترکیبی سازه‌ها بالاتر از 0.7 و روایی همگرا بیش از 0.5 گزارش شد که بیانگر اعتبار مناسب مدل اندازه‌گیری است. یافته‌ها نشان می‌دهد نوآوری مدیریت سبز با بازطراحی فرآیندهای مدیریتی، کاهش اتلاف منابع و ادغام معیارهای محیطی در تصمیم‌گیری، ظرفیت نهادی را برای مواجهه با بحران‌های اجتماعی و محیط زیستی ارتقا می‌دهد. در عین حال، تعاملات میان دولت، نهادهای محلی و جامعه مدنی به‌عنوان سازوکار میانجی، هم‌افزایی نهادی، مشروعیت اجتماعی و حکمرانی شبکه‌ای را تقویت می‌کند. بنابراین، ترکیب نوآوری سبز و همکاری چندذینفعی می‌تواند راهبردی کارآمد برای ارتقای تاب‌آوری نهادی در مناطق بحران‌خیز باشد.

کلیدواژه‌ها

• جامعه محلی
• حکمرانی شبکه‌ای
• ظرفیت نهادی
• پایداری

عنوان مقاله [English]

Synergy of Green Management Innovation and Stakeholder Interaction: The Key to Institutional Resilience in Natural Resource Governance of Sistan and Baluchestan

نویسندگان [English]

• Zahed Dehghani
• Iman Islami

Department of Rangeland Management Faculty of Natural Resources, Tarbiat Modares University, Noor, Iran

چکیده [English]

Weaknesses in managerial innovation and stakeholder interactions constitute one of the fundamental challenges undermining institutional resilience in natural resource governance within crisis-prone regions. This study aimed to examine the role of green management innovation and stakeholder interactions in enhancing institutional resilience in Sistan and Baluchestan Province. The research employed Partial Least Squares Structural Equation Modeling (PLS-SEM) to analyze data collected from 315 valid questionnaires. In the proposed conceptual model, green management innovation was specified as the independent variable, stakeholder interactions as the mediating mechanism, and institutional resilience—conceptualized as a multidimensional macro-construct—as the dependent variable.

The results indicated that green management innovation has a positive and statistically significant effect on institutional resilience, with a direct path coefficient of 0.414, explaining 41.4% of the variance in institutional resilience. Furthermore, green management innovation explained 44% of the variance in institutional resilience through stakeholder interactions, with an indirect effect estimated at 0.294. The mediating role of stakeholder interactions was confirmed through Sobel and bootstrap tests. Model adequacy was supported by a Kaiser–Meyer–Olkin (KMO) value of 0.831 and a significant Bartlett’s test of sphericity (sig = 0.000), indicating sufficient sample adequacy and meaningful inter-variable correlations. In addition, composite reliability values exceeded the recommended threshold of 0.7, and convergent validity values were above 0.5, confirming the reliability and validity of the measurement model.

Overall, the findings demonstrate that green management innovation enhances institutional capacity to respond to social and environmental crises by redesigning managerial processes, reducing resource inefficiencies, and integrating environmental criteria into organizational decision-making. Simultaneously, interactions among governmental bodies, local institutions, and civil society actors—operating as a mediating mechanism—strengthen institutional synergy, social legitimacy, and network governance. Accordingly, the integration of green management innovation and multi-stakeholder collaboration represents an effective strategy for promoting institutional resilience in crisis-prone regions.

کلیدواژه‌ها [English]

• Institutional capacity
• Local community
• Network governance
• Sustainability