ارزیابی تاثیر پروژه‌های پخش سیلاب بر ویژگی‌های خاک در استان یزد

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد، ایران.

2 دانشیار دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد، ایران.

3 استاد دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد، ایران.

4 عضو هیأت علمی مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی یزد، ایران.

5 فارغ التحصیل دکترای آبخیزداری، دانشکده منابع طبیعی و کویرشناسی، دانشگاه یزد، ایران

چکیده

با توجه به پراکنش و گستردگی مناطق مناسب احداث سامانه‌های بهره‌برداری از سیلاب و گوناگونی پارامترهای اصلی مؤثر در طراحی و اجرای آنها، ارزیابی عملکرد اجزای سامانه‌های احداث شده در مناطق مختلف کشور را جهت دستیابی به الگوهای بهینه ضروری می­نماید. این تحقیق به منظور ارزیابی تأثیر پروژه­های پخش سیلاب بر ویژگی­های خاک در استان یزد (عرصه­های پخش سیلاب بافق، هرات و مهریز) انجام گردید. بدین منظور در بندهای اول تا سوم هر سیستم پخش سیلاب و در سه نقطه مجاور عرصه­ها به عنوان شاهد اقدام به حفر پروفیل خاک گردید. 99 نمونه خاک در پنج عمق از پروفیل­ها جمع­آوری شد و در آزمایشگاه از نظر خصوصیات فیزیکی و شیمیایی بررسی گردید. تجزیه و تحلیل نتایج با آزمون تی مستقل انجام شد. نتایج نشان داد که خصوصیات فیزیکی و شیمیایی خاک در عرصۀ پخش سیلاب بافق با شاهد تفاوت معنی­داری نداشته است. در هرات در برخی پارامترها  نظیر هدایت الکتریکی، واکنش اشباع خاک، کلسیم و پتاسیم در عمق­های محدودی تفاوت معنی­داری داشته، ولی در مهریز در بیشتر پارامترهای شیمیایی مورد بررسی تفاوت معنی‌دار و روند کاهشی داشته است. نتایج بیانگر نفوذ بیشتر آب در منطقه مهریز و شستشوی عناصر خاک بوده، این در حالی است که در هرات نفوذ کمتر و در بافق از روند کاهشی بیشتری برخوردار بوده است.

کلیدواژه‌ها