مقایسه عوامل تأثیرگذار در خطر زمین لغزش در دو مقیاس مکانی با روش رگرسیون چند متغیره (مطالعه موردی حوزه آبخیز طالقان)

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد آبخیزداری دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم و تحقیقات تهران، ایران

2 استاد دانشگاه آزاد اسلامی واحد علوم وتحقیقات تهران، ایران

3 دانشیار دانشکده منابع طبیعی دانشگاه تهران، دانشکده منابع طبیعی، تهران، ایران

4 دانشیار پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری، تهران، ایران

چکیده

زمین لغزش در بسیاری از مناطق شیبدار به علت وجود سازند‏های حساس، رطوبت و دیگر عوامل به صورت طبیعی و غیر قابل اجتنابی رخ می‏دهد. حوزه آبخیز طالقان نیز به علت وجود مساحت قابل توجهی از مارن‏های میوسن مستعد زمین لغزش می‏باشد.با احداث سد مخزنی طالقان و ایجاد دریاچه سد، شرایط رطوبتی و اکولوژیکی منطقه متفاوت شده است. در این مقاله عوامل مؤثر در ناپایداری دامنه‏ها (عامل شیب، جهت، ارتفاع، سنگ شناسی، کاربری اراضی، فاصله از جاده و فاصله از دریاچه) بررسی و نقش آنها با روش رگرسیون خطی چند متغیره در دو محدوده بزرگ (شعاع 1500متری و بیشتر نسبت به دریاچه) وکوچک (فاصله 450 متری از دریاچه) ارزیابی شد. بدین دلیل ابتدا نقشه پراکنش زمین لغزش‏ها با استفاده از عکس‏های هوایی، ماهواره‏ای وعملیات میدانی تهیه شد. از تلاقی نقشه پراکنش و عوامل مؤثر داده‏های لازم برای  ارزیابی عوامل مؤثر و در نهایت پهنه بندی بدست آمد. داده‏های اولیه در واحدهای مربعی100*100 متری تهیه شد. نتایج نشان داد که عامل فاصله از دریاچه در محدوده بزرگ تر تأثیری در لغزش نداشته؛ در حالی که با نزدیک شدن به دریاچه این عامل نقش داشت. در واقع دریاچه تأثیر محلی داشته و بیشتر تا شعاع 200 متری خود را مورد تأثیر قرار می‏دهد.

کلیدواژه‌ها