اولویت‎بندی مشکلات اجرای طرح‎های اسکان عشایر خراسان شمالی،بر اساس فرآیند تحلیل سلسله مراتبی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی دکتری مرتع‌داری دانشگاه صنعتی اصفهان، ایران.

2 دانشیار دانشکده منابع طبیعی، دانشگاه تهران، ایران.

3 کارشناس ارشد مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی، ایران.

4 استادیار مرکز تحقیقات کشاورزی و منابع طبیعی خراسان شمالی، ایران.

چکیده

امروزه طرح‎های اسکان عشایر کشور، بهبود کیفیت زندگی خانوارهای عشایری را به‌عنوان هدف نهایی خود دنبال می‎کند. در برخی مناطق این نوع از طرح‎ها به دلایلی نظیر عدم مطالعات اولیه مناسب قبل از اسکان و مشکلات اجتماعی و اقتصادی به وجود آمده پس از اسکان با موفقیت همراه نبوده است. اسکان عشایر در استان خراسان شمالی نیز از آن جمله است، لذا شناسایی و اولویت‎بندی مشکلات طرح‎های اسکان عشایر خراسان شمالی به‌منظور ارائه برنامه‎ریزی‎های اصولی در اجرای صحیح این نوع از طرح‎ها ضروری است. داده‎های موردنیاز مطالعه شناسایی و اولویت‎بندی مشکلات طرح‎های اسکان عشایر، از طریق تکمیل پرسشنامه‌ای دو قسمتی شامل معیارها و زیر معیارها و همچنین گزینه‎های مناسب جهت رفع چالش‎های موجود به‌صورت مقایسات زوجی توسط کارشناسان مربوطه جمع‎آوری و سپس با استفاده از فرآیند تحلیل سلسله مراتبی با به‌کارگیری نرم‎افزار 2000 Expert Choice مورد تجزیه‌وتحلیل قرار گرفت. نتایج مطالعه نشان داد که دو معیار مدیریتی و برنامه‎ریزی و فرهنگی و اجتماعی به ترتیب با ضرایب (433/0) و (314/0) بیشترین تأثیرگذاری را بر عدم موفقیت اجرای طرح‎های اسکان عشایر در استان خراسان شمالی داشته‎اند. لذا، اصلاح ساختار موجود در نظام اجرایی و برنامه‎ریزی کشور به‌عنوان مهم‌ترین راهکار جهت رفع مشکلات مربوط به معیار مدیریتی و برنامه‎ریزی و افزایش مشارکت عشایر در مدیریت و برنامه‎ریزی به‌عنوان مهم‌ترین راهکار جهت رفع مشکلات مربوط به معیار فرهنگی و اجتماعی، پیشنهاد گردید.

کلیدواژه‌ها


[1] Badjian, G. R., Ismail, D., Mehrabi, A. A. and Vahid, M. Sh. (2007). Eonomic analysis of nomadsmigration and settlement in the Bakkan region of Fars proovinc, Iranian Journal of Range and Desert Research, 13(3), 248- 264.
[2] Fan, M., Li, Y. and Li, W. (2015). Solving one problem by creating a bigger one: The consequences of ecological resettlement for grassland restoration and poverty alleviation in Northwestern China, Land Use Policy, 42, 124–130.
[3] Ghodsi pour, H. (2002). Analytical Hierarchy Process (AHP). Amirkabir University of Technology Press.
[4] Hayati, D. (2007). An Analysis of the outcomes and mechanisms been chosen of Settlement of the nomads in Iran Based on experience in Dashtebokan, Iranian Journal of Scientific Research, 1(1), 69- 99.
[5] Kafil Zadeh, F., and Esmaeil Zaldeh, A. (2002). Economics of animal husbandry production in nomads and Nomads resettled Case Study of the Kurd trib, Iranian Journal of Agricultural Economics and Development, 10(38), 201- 223.
[6] Liu, X. M. (2002). Effects and problems of ecological migration in northwest China. Chin, Rural Econ, 4, 47–52.
[7] Liu, X.Q. and Wang, L. Q. (2010). Analysis of the effects of the ecological migration on the peasant household’s income and expenditure in Duolun Country, Inner Mongolia Forestry Econ, 3, 73–76.
[8] Mahdavi, M., Rezaei, P. and Ghadiri Masoum, M. (2007). The villages arising from the settlement of nomadic and Their challenges, Iranian Journal of Rural Research and Development, 10(1), 24- 36.
[9] Mansouri, M. (2002). Comparative study of economic production in nomadic groups and their tendency to change in the mode of nomadic production Case Study of the Jalali tribe Northwestern of Iran, Iranian Journal of Social Sciences and Humanities, 1(37), 60- 72.
[10 ]Moshiri, R. and Molaei, N. (2010). Nomads of Irans economy, University of Payamenoor Press.
[11] Nomad Organization of Iran. (1993). Statement and And messages of international Conference of Nomads and  Development. Shahrekord, Iran.
[12] Riahi, V., Ahmadi, R. and Azmi, A. (2013).  Study of impact of settlement projects in economic and social development of nomads Case Study: Kohgiloyeh and Boyer Ahmad Province, Journal of Applied research in Geographical Sciences, 13(28), 95- 112.
[13] Seidaei. S.E. (2010). Consideration of Fundamental issues in nomads sedentarizations sites and provide scientific and practical solutions for case studies, Bakan Gol Afshan and Qorab, Geographical Research. 2(97), 139- 166.
[14] Shateri, M. and Haji pour, M. (2011). Effects of economic & social the settlement designs to nomads communities(Field studying Nazdasht-Sarbisheh in Province of Southern Khorasan), Journal of Human Geography, 3(2), 17- 29.
[15] Tavakoli, J. and Zia Tavana, M.H. (2010). Spatial consequences sedentarization of nomads In Chaharmahal and Bakhtiari Province, Iranian Journal of Rural Research and Development, 12(1), 53- 86.
[16] Vrlstad, K. (2010). Sedentrarization in filtu woreda, ethiopia: impacts on health, ecology and society. Norway: Norwegian University of Life Sciences, Noragric.
[17] Zebardast, E. (2001). Application of Analytical Hierarchy Process in Urban and Regional Planning, Journal of Fine Arts, 10(13), 13- 21.
[18] Zia Tavana, M. H. and Tavakoli, J. (2007). Settlement of the nomads and degradation of pastures in Chaharmahal and Bakhtiari Province Case study Nomadic settlements, Sharmek, Chehelgard and Loshtar,Iranian Journal of Rural Research and Development, 10(2), 32- 62.